Thủy sản Việt Nam quý IV và cả năm 2025: Giữ đà tăng trưởng, vượt thách thức, hướng tới phát triển bền vững

Bước vào quý IV, giai đoạn cao điểm tiêu thụ thủy sản của thị trường thế giới, ngành Thủy sản Việt Nam đứng trước cơ hội và thách thức đan xen. Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn tiềm ẩn nhiều biến động, chính sách thương mại ngày càng khắt khe, nhưng nhờ nhu cầu tiêu dùng phục hồi rõ nét vào dịp cuối năm, thủy sản tiếp tục khẳng định vai trò là một trong những ngành kinh tế mũi nhọn, đóng góp quan trọng cho tăng trưởng xuất khẩu và ổn định sinh kế cho hàng triệu lao động.

Tiếp nối đà tăng trưởng tích cực của chín tháng năm 2025, quý IV/2025 ghi nhận sự duy trì ổn định của sản xuất và xuất khẩu thủy sản. Tổng sản lượng thủy sản quý IV/2025 ước đạt 2.689,1 nghìn tấn, tăng 2,7% so với cùng kỳ năm trước, bao gồm: Cá đạt 1.852,4 nghìn tấn, tăng 2,6%; tôm đạt 417,7 nghìn tấn, tăng 4,9%; thủy sản khác đạt 419,0 nghìn tấn, tăng 1,0%. Tính chung năm 2025, sản lượng thủy sản ước đạt 9.947,5 nghìn tấn, tăng 3,0% so với năm 2024, bao gồm: Cá đạt 6.962,4 nghìn tấn, tăng 2,7%; tôm đạt 1.522,2 nghìn tấn, tăng 5,5%; thủy sản khác đạt 1.462,9 nghìn tấn, tăng 1,9%.

Sản lượng thủy sản năm 2025
(So với năm 2024)

Kim ngạch xuất khẩu thủy sản quý IV/2025 ước đạt 3,1 tỷ USD, tăng 10,8% so với cùng kỳ năm trước; cả năm ước 2025 đạt 11,3 tỷ USD, tăng 12,4%, duy trì đà tăng trưởng khá trong bối cảnh thương mại toàn cầu còn nhiều rủi ro.

Sản lượng thủy sản nuôi trồng tiếp tục tăng, chiếm tỷ trọng ngày càng lớn trong tổng sản lượng thủy sản, đặc biệt là các mặt hàng chủ lực như tôm và cá tra nhờ thời tiết tương đối thuận lợi, giá nguyên liệu dần ổn định. Sản lượng thủy sản nuôi trồng quý IV/2025 ước đạt 1.826,7 nghìn tấn, tăng 4,9% so với cùng kỳ năm trước, trong đó: Cá đạt 1.238,3 nghìn tấn, tăng 4,8%; tôm đạt 382,6 nghìn tấn, tăng 5,5%; thủy sản khác đạt 205,8 nghìn tấn, tăng 4,1%; cả năm 2025, sản lượng thủy sản nuôi trồng ước đạt 6.116,8 nghìn tấn, tăng 5,1% so với năm trước, bao gồm: Cá đạt 4.035,0 nghìn tấn, tăng 4,9%; tôm đạt 1.381,7 nghìn tấn, tăng 6,1%; thủy sản khác đạt 700,1 nghìn tấn, tăng 4,4%.

Khai thác thủy sản quý IV/2025 giảm bởi diễn biến thời tiết phức tạp với nhiều đợt bão, áp thấp nhiệt đới khiến biển động mạnh, hoạt động khai thác phải hạn chế nhằm bảo đảm an toàn cho ngư dân và phương tiện, cùng với đó việc siết chặt quản lý, kiểm soát chặt chẽ hơn theo hướng bền vững nhằm gỡ thẻ vàng IUU được đẩy manh. Sản lượng khai thác quý IV/2025 ước đạt 862,4 nghìn tấn, giảm 1,6% so với cùng kỳ năm trước, trong đó: Cá đạt 614,1 nghìn tấn, giảm 1,5%; tôm đạt 35,1 nghìn tấn, giảm 2,0%. Tính chung năm 2025, sản lượng thủy sản khai thác ước đạt 3.830,7 nghìn tấn, giảm 0,2% so với năm trước, bao gồm: Cá đạt 2.927,4 nghìn tấn, giảm 0,2%; tôm đạt 140,5 nghìn tấn, giảm 0,4%, thủy sản khác đạt 762,8 nghìn tấn, giảm 0,3%. Sản lượng thủy sản khai thác biển ước đạt 808,4 nghìn tấn, giảm 1,4% so với cùng kỳ năm trước. Tính chung năm 2025, sản lượng thủy sản khai thác biển đạt 3.638,6 nghìn tấn, giảm 0,1% so với năm trước, trong đó: Cá ước đạt 2.798,2 nghìn tấn, giảm 0,1%; tôm ước đạt 130,4 nghìn tấn, giảm 0,2%; thủy sản khác đạt 710,0 nghìn tấn, giảm 0,2%.

Quý IV là giai đoạn các thị trường lớn như Mỹ, EU, Nhật Bản, Hàn Quốc gia tăng nhập khẩu để phục vụ mùa lễ hội cuối năm. Nhờ đó, nhiều doanh nghiệp thủy sản đã ký được đơn hàng dài hơn, cải thiện công suất chế biến và dòng tiền, góp phần củng cố kết quả xuất khẩu cả năm.

Đối với cá tra, nhu cầu tại các thị trường tham gia Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP), Nam Mỹ và một số nước Trung Đông tiếp tục duy trì tích cực. Lợi thế về giá, khả năng cung ứng ổn định và sự cải thiện về chất lượng, truy xuất nguồn gốc giúp cá tra Việt Nam giữ vững vị thế trên thị trường quốc tế. Sản lượng cá tra quý IV/2025 ước đạt 592,9 nghìn tấn, tăng 5,2% so với cùng kỳ năm trước. Tính chung năm 2025 ước đạt 1.938,8 nghìn tấn, tăng 5,0%. Kim ngạch xuất khẩu ca tra tính đến hết tháng Mười Một đã vượt mốc 2 tỷ USD tăng 11,8% so với cùng kỳ năm 2024.

Đối với tôm, sản xuất tôm thẻ chân trắng tiếp tục chiếm ưu thế nhờ chu kỳ nuôi ngắn, năng suất cao. Dù phải cạnh tranh gay gắt với các nước như Ấn Độ, Ê-cu-a-đo, Thái Lan, nhưng tôm Việt Nam vẫn khẳng định vị thế ở các thị trường xuất khẩu nhờ đáp ứng tốt các tiêu chuẩn an toàn thực phẩm và bền vững. Sản lượng tôm thẻ chân trắng quý IV/2025 ước đạt 274,7 nghìn tấn, tăng 6,3% so với cùng kỳ năm trước; tôm sú quý đạt 84,1 nghìn tấn, tăng 3,4%. Tính chung cả năm 2025, sản lượng tôm thẻ chân trắng ước đạt 994,4 nghìn tấn, tăng 6,9%; tôm sú đạt đạt 296,7 nghìn tấn, tăng 3,6%.

Bên cạnh cá tra và tôm nước lợ, cá rô phi đang từng bước trở thành sản phẩm nuôi trồng quan trọng. Hiện nay, cá rô phi đã phát triển ở vùng Đồng bằng sông Cửu Long và có xu hướng mở rộng tại một số tỉnh phía Bắc. Trong bối cảnh nhu cầu nhập khẩu cá rô phi trên thị trường thế giới gia tăng, sản xuất cá rô phi của Việt Nam có nhiều dư địa phát triển trong thời gian tới.

Bên cạnh kết quả tích cực, ngành Thủy sản vẫn đối mặt với nhiều khó khăn. Các rào cản kỹ thuật, thuế chống bán phá giá và nguy cơ áp thuế đối ứng tại thị trường Mỹ tiếp tục tạo áp lực lớn cho doanh nghiệp. “Thẻ vàng” IUU của EU chưa được gỡ bỏ làm gia tăng chi phí tuân thủ, kéo dài thời gian thông quan và ảnh hưởng đến uy tín sản phẩm thủy sản Việt Nam.

Ngoài ra, biến đổi khí hậu, thời tiết bất thường, dịch bệnh trên thủy sản nuôi cùng với chi phí đầu vào như thức ăn, năng lượng, logistics vẫn ở mức cao, làm giảm biên lợi nhuận của người nuôi và doanh nghiệp chế biến. Sự cạnh tranh ngày càng gay gắt từ các nước xuất khẩu lớn buộc thủy sản Việt Nam không thể chỉ dựa vào lợi thế về sản lượng hay giá thành.

Kết quả đạt được của quý IV và cả năm 2025 cho thấy ngành thủy sản Việt Nam đã thích ứng khá linh hoạt với bối cảnh mới. Xu hướng tiêu dùng toàn cầu chuyển mạnh sang các sản phẩm thủy sản chế biến sâu, tiện lợi, có chứng nhận bền vững là cơ hội để doanh nghiệp nâng cao giá trị gia tăng, thay vì cạnh tranh thuần túy bằng giá.

Việc tận dụng hiệu quả các hiệp định thương mại tự do như CPTPP, EVFTA, RCEP, đồng thời mở rộng thị trường sang ASEAN, Trung Đông, Nam Mỹ sẽ giúp giảm dần sự phụ thuộc vào một số thị trường truyền thống. Song song với đó, nỗ lực gỡ “thẻ vàng” IUU, hoàn thiện chuỗi truy xuất nguồn gốc và phát triển vùng nuôi an toàn, bền vững tiếp tục là nhiệm vụ then chốt để tăng cường phát triển sản xuất thủy sản của Việt Nam.

Nhìn tổng thể, ngành Thủy sản năm 2025 ghi dấu ấn quan trọng, không chỉ duy trì được đà tăng trưởng trong bối cảnh nhiều bất định, mà còn từng bước định hình hướng đi dài hạn theo chiều sâu, bền vững và giá trị cao hơn. Đây sẽ là nền tảng quan trọng để thủy sản Việt Nam tiếp tục khẳng định vị thế trên bản đồ thương mại thủy sản toàn cầu trong những năm tới.